อะเฟเซีย (Aphasia) คืออะไร? ภาวะเสียการสื่อความหลังโรคหลอดเลือดสมอง
(Understanding Aphasia: Causes, Symptoms, and How to Communicate)
Aphasia อะเฟเซีย คือภาวะบกพร่องทางการสื่อสาร ที่เกิดจากการมีพยาธิสภาพของสมองบริเวณส่วนที่มีหน้าที่เกี่ยวกับภาษา เป็นผลให้ผู้ป่วยมีความบกพร่องของทักษะทางภาษาอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่างร่วมกัน ได้แก่ การพูด การฟัง การอ่าน และการเขียน
สาเหตุและการเกิดของอะเฟเซีย
อะเฟเซียมักเกิดจากการบาดเจ็บที่สมองบริเวณที่เกี่ยวข้องกับการควบคุมภาษา โดยเฉพาะสมองส่วนที่เรียกว่า Broca's Area และ Wernicke's Area
ซึ่งอยู่ในสมองซีกซ้าย
สาเหตุที่พบบ่อย ได้แก่:
เส้นเลือดในสมองตีบ แตก หรืออุดตัน (Stroke)
การบาดเจ็บที่กระทบกระเทือนสมอง
การติดเชื้อในสมอง
เนื้องอกในสมอง
โรคพากินสัน หรือโรคอัลไซเมอร์
ในกรณีที่สมองได้รับความเสียหายบริเวณเหล่านี้ ผู้ป่วยอาจไม่สามารถเข้าใจภาษา สื่อสารไม่ได้ หรือแม้ว่าจะยังสามารถเข้าใจภาษาที่คนอื่นพูดได้ดี แต่ไม่สามารถสื่อสารกลับได้
💬 ภาวะเสียการสื่อความมีได้หลายรูปแบบ
ด้านการพูด
นึกคำไม่ออก มีท่าทีคับข้องใจ พูดซ้ำๆ พูดไม่ชัด พูดไม่เป็นภาษา จังหวะและโทนเสียงผิดปกติ
ด้านการฟัง
มีความยากลำบากหรือฟังไม่เข้าใจสิ่งที่ผู้อื่นพูด
ด้านการอ่าน เขียน
บกพร่องแม้จะเคยอ่านเขียนได้
อาการอื่นๆ ที่อาจพบร่วม
นอกจากความบกพร่องทางภาษาแล้ว ผู้ป่วยอาจแสดงอาการต่อไปนี้ร่วมด้วย ขึ้นกับพยาธิสภาพในสมอง:
แขนขาอ่อนแรง
อารมณ์แปรปรวนง่าย หงุดหงิดง่าย
วอกแวกง่าย ช่วงความสนใจสั้น
ซึมเศร้า แยกตัว ร้องไห้ง่าย
รู้สึกผิดหรือรู้สึกเป็นภาระ คับข้องใจเนื่องจากสื่อสารลำบาก
วิธีการสื่อสารกับผู้ป่วยอะเฟเซีย
พูดสั้น เข้าใจง่าย
รอคอย ไม่เร่งเร้า
ตัดสิ่งรบกวนขณะสื่อสาร เช่น ปิดทีวี ปิดเพลง
ใช้การสื่อสารหลายวิธี เช่น ใช้ท่าทาง การเขียน รูปภาพ เพื่อช่วยลดความคับข้องใจในการสื่อสาร
🤝 การฟื้นฟูต้องอาศัยครอบครัว
การฟื้นฟูผู้ป่วยอะเฟเซียไม่ใช่แค่การทำบำบัดเท่านั้น แต่ยังต้องการการสนับสนุนจากครอบครัวและคนใกล้ชิดด้วย
การช่วยเหลืออย่างอดทนและเข้าใจ สามารถช่วยให้ผู้ป่วยมีแรงจูงใจในการฝึกพูดและพัฒนาทักษะการสื่อสารได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น การกระตุ้นให้ผู้ป่วยฝึกพูดในสถานการณ์ประจำวัน และการสร้างสภาพแวดล้อมที่ไม่กดดัน เป็นสิ่งสำคัญในการฟื้นฟูค่ะ
🫶🏻 -SLP ปาล์ม-💖

